सुनको मूल्यमा पहिरो, किन हुँदैछ यति सस्तो?
मेयरसाप डेस्क
|
२०८३ मंसिर ०४ गते १३:५०
काठमाडौं । सुनलाई सुरक्षित लगानी मानिन्छ। विश्वमा युद्ध, तनाव र अनिश्चितता बढ्दा सुनको माग बढ्ने र मूल्य उकालो लाग्ने अपेक्षा गरिन्छ। तर अहिले अवस्था ठीक उल्टो देखिएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय बजारदेखि नेपाली बजारसम्म सुनचाँदीको मूल्यमा लगातार गिरावट आइरहेको छ।
नेपाल सुनचाँदी व्यवसायी महासंघका अनुसार आज सुनको मूल्य प्रतितोला १२ हजार २ सय रुपैयाँ घटेर २ लाख ४५ हजार ४ सय रुपैयाँमा झरेको छ। बिहीबार पनि सुनको भाउ ३ हजार ३ सय रुपैयाँ घटेको थियो।
कात्तिक २३ गते प्रतितोला २ लाख ८४ हजार ३ सय रुपैयाँ पुगेको सुन त्यसयता ३८ हजार ९ सय रुपैयाँ सस्तो भइसकेको छ। बीचमा कात्तिक १७ गते मात्रै एकैदिन १२ हजार ६ सय रुपैयाँ घटेको थियो। त्यसपछि पनि कात्तिक २९, ३० र मंसिर १ तथा २ गतेसम्म लगातार मूल्य घटेको देखिन्छ।
सुन मात्रै होइन, चाँदीको मूल्य पनि ओरालो लागेको छ। आज चाँदी प्रतितोला २ सय २५ रुपैयाँ घटेर ३ हजार १ सय १० रुपैयाँमा झरेको छ। बिहीबार यसको मूल्य ३ हजार ३ सय ३५ रुपैयाँ थियो।
आखिर किन घटिरहेको छ सुनचाँदीको मूल्य?
अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा अमेरिकी डलर बलियो हुनु, अमेरिकी सरकारी ऋणपत्रको प्रतिफल बढ्नु र अमेरिकी केन्द्रीय बैंकले ब्याजदर थप बढाउन सक्ने अपेक्षाले सुनको आकर्षण घटाएको छ। सुनले ब्याज दिँदैन। तर बैंकमा बचत गर्दा वा सरकारी ऋणपत्रमा लगानी गर्दा ब्याज पाइन्छ। ब्याजदर बढ्ने अपेक्षा हुँदा लगानीकर्ताले सुनभन्दा ब्याज दिने विकल्प रोज्न सक्छन्।
अर्कोतर्फ, अमेरिकी डलर बलियो हुँदा डलरमा मूल्य निर्धारण हुने सुन अन्य मुद्रा प्रयोग गर्ने खरिदकर्ताका लागि महँगो पर्छ। यसले पनि अन्तर्राष्ट्रिय मागमा दबाब सिर्जना गर्छ।
इरान युद्धजस्ता भू–राजनीतिक तनावले पनि यसपटक सुनलाई अपेक्षित रूपमा उकास्न सकेको छैन। युद्धका कारण तेलको मूल्य र मुद्रास्फीति बढ्ने चिन्ताले ब्याजदर थप बढ्न सक्ने अनुमान बलियो बनाएको छ। यही कारण सुन सुरक्षित लगानीका रूपमा भन्दा पनि ब्याजदरको प्रभावमा बढी परेको देखिन्छ।
अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सुन र चाँदी दुवै एक वर्षभन्दा लामो अवधिकै न्यून स्तरमा पुगेका थिए। त्यसपछि केही सुधार देखिए पनि समग्र दबाब कायमै छ। सुन जनवरीमा प्रतिऔंस करिब ५ हजार ६ सय डलरको उच्च स्तरमा पुगेको थियो भने चाँदी करिब १ सय २१ डलर ६५ सेन्ट पुगेको थियो। अहिले सुन उच्च बिन्दुबाट ३० प्रतिशतभन्दा बढी र चाँदी करिब ६० प्रतिशत घटिसकेको अन्तर्राष्ट्रिय विवरणमा उल्लेख छ।
यता नेपालमा भने सुनको मूल्य गत माघ १५ गते प्रतितोला ३ लाख ३९ हजार ३ सय रुपैयाँसम्म पुगेको थियो। त्यो हालसम्मकै उच्च मूल्य हो। चाँदी पनि माघ १५ गते प्रतितोला ७ हजार ५ सय ५ रुपैयाँ पुगेको थियो।
अहिले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा मूल्य घट्नु, डलर र ब्याजदरको प्रभाव तथा स्थानीय बजारको मूल्य निर्धारण प्रक्रियाले नेपाली बजारमा पनि सुनचाँदी सस्तो बनाएको छ। तर अमेरिकी केन्द्रीय बैंकको आगामी ब्याजदरसम्बन्धी संकेत, डलरको चाल र विश्व बजारको मागले आगामी मूल्य कता जान्छ भन्ने निर्धारण गर्नेछ।
Facebook Comments